Тоқаев тіл мәселесінде арандатушылық жасағандар жауапқа тартылады деп ескертті
Қасым-Жомарт Тоқаев тіл мәселесін арандату үшін пайдаланатындар жауапқа тартылатынын ескертіп, қазақ тілін бірлік тілі ретінде дамыту қажеттігін айтты.
Фото: ИА «NewTimes.kz»/ Турар Казангапов
Мемлекеттік тілді дамыту елдегі басқа тілдердің дамуына кедергі келтірмеуі керек. Бұл туралы Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев мәлімдеді. Оның айтуынша, тіл мәселесін қоғамдық шиеленіс пен қақтығыстарды тұтандыру үшін пайдаланатындар жауапкершілікке тартылуы тиіс.
Бұл туралы Qazaqtoday.info сайты хабарлайды.
Президент Халық кеңесінің бірінші сессиясында мемлекеттік тілді ел бірлігін нығайтудың маңызды факторы деп атағанын еске салды.
«Сонымен бірге мынаны есте ұстаған жөн: қазақ тілін дамыту еліміздегі басқа тілдердің дамуына кедергі келтірмеуі керек. Яғни, ана тілін басқа тілдерге қарсы қоюға мүлдем болмайды. Тіл мәселесін қоғамдық шиеленіс пен қақтығыстарды тұтандыру үшін пайдалануға тырысатын арандатушылар өте қауіпті іспен айналысады. Сондықтан олар «Заң және тәртіп» қағидатына сәйкес жауапкершілікке тартылуы керек», – деді мемлекет басшысы.
Сонымен қатар Президент кез келген тілге қарсы шығуға жол берілмейтінін атап өтті.
«Осы жерде тағы да қайталап айтқым келеді: кез келген тілге қарсы шығу – Жаратушының адамға берген сыйына қарсы шығумен бірдей. Бір тілді екіншісіне қарсы қоюға болмайды. Бұл үлкен күнә. Мұндай көзқарастың салдарын біз өз көзімізбен көріп отырмыз», – деді Тоқаев.
Оның сөзінше, қазақ тілін бірлік пен келісім тілі ретінде дамытып, әлемдік қоғамдастық үшін тартымды ету қажет.
Президент қоғамның ыдырауына жол бермеуге шақырып, өзара құрметтің маңыздылығын атап өтті.
«Өз тұтастығын сақтай алмаған халық басқаларға үлгі бола алмайды және ешқашан басқа елдердің құрметіне ие болмайды. Бірлік бар жерде береке бар – бұл көптеген өмірлік сынақтармен тексерілген шындық. Біз бір-бірімізді құрметтеп, бір-бірімізге ілтипатпен қарап, келісімімізді одан әрі нығайта беруіміз керек», – деп қорытындылады мемлекет басшысы.
Қазақстанда ұлттық, этникалық, әлеуметтік, нәсілдік немесе діни араздықты қоздыру үшін ҚР Қылмыстық кодексінің 174-бабы бойынша қылмыстық жауапкершілік қарастырылған. 2026 жылы мұндай құқықбұзушылық үшін айыппұл 2 000-нан 7 000 АЕК-ке дейін, яғни 8,65 млн-нан 30,275 млн теңгеге дейін құрайды. Сондай-ақ екі жылдан жеті жылға дейін бас бостандығын шектеу немесе айыру жазасы қарастырылған. Егер қылмыс адамдар тобымен, бірнеше рет, күш қолдану немесе қорқыту арқылы не қызметтік жағдайды пайдалану арқылы жасалса, кінәлілерге бес жылдан он жылға дейін бас бостандығынан айыру жазасы тағайындалады. Ең ауыр қылмыстар үшін 12 жылдан 20 жылға дейін бас бостандығынан айыру қарастырылған.
