Газ отыны: үнемдеу ме, әлде қосымша шығын ба?
Газ отынының артықшылықтары мен кемшіліктері: үнемдеу, қозғалтқышқа әсері, орнату шығындары және ГБО тиімділігі туралы толық талдау.
Сурет: ernur.kz
Жанармай бағасының өсуі мен әлемдегі бензин тапшылығы жүргізушілерді газ отынына қайта назар аударуға итермелеуде. Бірнеше жыл бұрын газды тек такси жүргізушілері мен коммерциялық көліктер пайдаланса, бүгінде қарапайым автокөлік иелері де газ қондырғысын орнатуға кезекте тұр. Бірақ газ шынымен де тиімді шешім бе? Кез келген техникалық жүйе сияқты, оның да артықшылықтары мен кемшіліктері бар, дейді Qazaqtoday.info сайты.
Газ баллонды жабдықтың (ГБО) басты артықшылығы — жанармай үнемдеу. Газ шығыны бензинге қарағанда шамамен 10-20% жоғары болғанымен, пропан-бутан қоспасының бағасы бензиннен айтарлықтай төмен. Сондықтан ГБО салыстырмалы түрде қысқа мерзімде өзін-өзі ақтайды.
Газ отынының үнемдеуден басқа да пайдасы бар: ол жану камерасында аз күйе қалдырады, қозғалтқыш майын баяу ластайды, оталдыру шамдарының жүктемесін азайтады және бензинмен жүру мүмкіндігін сақтайды. Сонымен қатар, автомобильдің жүріс қоры артады: газ біткенде жүргізуші бензинге ауысып, жолын жалғастыра алады.
Алайда ГБО орнатудың да кемшіліктері жоқ емес. Біріншіден, сапалы жабдық пен орнату қызметі қымбатқа түседі. Үнемдеуге тырысып, арзан нұсқаны таңдасаңыз, қате орнату кейінірек әлдеқайда қымбатқа соғуы мүмкін. Екіншіден, газ баллоны әдетте қосалқы доңғалақтың орнына орнатылады, сондықтан доңғалақты бөлек алып жүруге тура келеді.
Сондай-ақ техникалық ерекшеліктерді ескеру қажет: қозғалтқыш қуаты 5-7 пайызға төмендеуі мүмкін, газ сүзгісін үнемі жаңартып отыру керек, жабдық мерзімді диагностика мен конфигурацияны қажет етеді. Суық қозғалтқышты іске қосу үшін әдетте бензин қолданылады, ал газ шығыны бензинге қарағанда жоғары.
Газ қозғалтқышты тез тоздырады деген пікір кең тараған. Шын мәнінде, төртінші буын және одан кейінгі заманауи жабдық дұрыс орнатылса, көптеген қозғалтқыштарға қауіп төндірмейді. Проблемалар әдетте жабдықтың дұрыс орнатылмауынан, қоспаның дұрыс реттелмеуінен, уақтылы техникалық қызмет көрсетілмеуінен немесе қозғалтқыштың өзінде ақау болғанда туындайды. Кейбір турбо қозғалтқыштар мен тікелей инъекциялық қозғалтқыштарға ГБО орнатпас бұрын, белгілі бір модельдің ерекшеліктерін зерттеп, кейде бұл қымбатырақ және күрделірек болуы мүмкін.
Газға көшпес бұрын бірнеше сұраққа жауап берген жөн: көліктің жылдық жүрісі қанша? Осы көлікті тағы бірнеше жыл пайдалану жоспары бар ма? Жақын жерде сенімді ГБО қызметі бар ма? Жүретін жолдарда газ құю станцияларының желісі қаншалықты дамыған? Тағы бір маңызды мәселе — газ баллонды жабдық ресми түрде рәсімделуі керек. Тіркелмеген ГБО техникалық тексеруден өту, көлікті тіркеу немесе сату кезінде қиындықтар тудыруы мүмкін.
Жанармай дағдарысы кезінде газға деген сұраныс артқаны заңды. Дегенмен, нақты жауап жоқ: егер көлік күн сайын жүздеген шақырым жүретін болса, ГБО шығындарды айтарлықтай азайтады. Ал көлік тек жұмыс пен үй арасында ғана пайдаланылса, үнемдеу жабдықтың, техникалық қызметтің және ресімдеудің құнын өтемей қалуы мүмкін. Қорыта айтқанда, газ — сиқырлы үнемдеу түймесі емес, бірақ ұзақ қашықтыққа жиі жүретіндер үшін тиімді технология. Ал сирек қолданылатын көлікке орнатқанда, пайданы жүргізуші емес, орнатушы шебер алады.
